Buren, geluid en de afspraak over de eieren
Voordat de kippen kwamen, ben ik bij beide buren langsgegaan. Niet om toestemming te vragen, dat hoeft hier niet voor drie hennen, maar om te zeggen wat ik van plan was en te vragen waar ze zich zorgen over maakten. Links: geluid, want hun slaapkamer kijkt uit op de tuin. Rechts: ratten, omdat ze er in het verleden last van hadden gehad. Dat heeft bepaald hoe ik de ren heb gebouwd en waar het hok staat, zo ver mogelijk van de linkerkant.
Geluid is er, ook zonder haan. Hennen maken een luid, ritmisch gekakel na het leggen en als er iets is wat ze niet kennen, een kat op de schutting bijvoorbeeld. Dat gebeurt bij ons meestal tussen zeven en negen ’s ochtends en duurt een paar minuten. Ik laat de kippen in de zomer pas om zeven uur uit het hok; in het donkere hok blijven ze rustig, en zonder licht beginnen ze niet. In de winter is dat vanzelf later. De linkerbuurvrouw zei na een half jaar dat ze het geluid eigenlijk niet meer hoorde, en dat ze de merels luider vond.
De echte klacht kwam in juli van het eerste jaar: vliegen. Het was warm, ik mestte het hok twee keer per week uit en liet de mest in een open emmer naast de ren staan voor de compostbak. Dat was de fout. Sinds die zomer gaat de mest elke dag in een emmer met deksel en elke week in de compostbak onder een laag bladeren of gras, en het hok wordt elke dag ontdaan van de ergste hopen. Daarmee verdwenen de vliegen binnen anderhalve week, en ik merkte zelf ook dat het veel minder rook.
De afspraak over de eieren is nooit officieel geweest, maar hij werkt: elke week gaat er een doosje van zes naar links of naar rechts, om en om, zolang de kippen leggen. In de rui en in de winter leggen ze niets, en dan komt er ook niets, en dat weet iedereen. In ruil daarvoor voert de rechterbuurman de kippen als wij een lang weekend weg zijn, en hij raapt dan de eieren voor zichzelf. Hij heeft een sleutel van de tuinpoort en een briefje met de volgorde: eerst water, dan voer, dan rapen, dan het hok dicht als het donker is. Drie kippen zijn geen hond, maar ze kunnen ook geen dag zonder water, en dat is de afspraak die het meest waard is.